Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın Geleceğe Miras Projesi kapsamında sürdürülen kazılar, Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi Turizm Fakültesi Öğretim Üyesi Ertuğ Ergürer başkanlığında devam ediyor. Yapılan çalışmalar, Syedra’nın ekonomik gücünün merkezinde zeytinyağının yer aldığını net biçimde ortaya koydu.
Kentte Evlerin Altı Atölye Çıkıyor
Kazılarda bugüne kadar yaklaşık 20 zeytinyağı işliği tamamen açığa çıkarılırken, kentin genelinde yapılan yüzey araştırmalarıyla bu sayının 100’ün üzerine çıktığı belirlendi. En dikkat çekici ayrıntı ise işliklerin kentin dışına değil, doğrudan yaşam alanlarının içine kurulmuş olması.
Kazı Başkanı Ergürer, neredeyse her yapının altında üretime yönelik bir alan bulunduğunu belirterek, “Antik dönemde genellikle üretim tesisleri kent surlarının dışında olur. Syedra’da ise tam tersi bir durum var. Evlerin alt katlarında üretim, üst katlarında yaşam sürdürülmüş. Bu da üretimin ne kadar yoğun olduğunu gösteriyor” dedi.
Zeytin Yağı Sadece Tüketilmedi, Satıldı
Syedra’nın yalnızca kendi ihtiyacı için değil, ticaret amacıyla da zeytinyağı ürettiğine dikkat çekiliyor. Kentte amphora üretiminin de tespit edilmiş olması, zeytinyağının deniz yoluyla ihraç edildiğini düşündürüyor. Antik liman olarak bilinen “Ada Taş” üzerinden ürünlerin Akdeniz’in farklı kıyılarına gönderilmiş olabileceği değerlendiriliyor.
Özellikle milattan sonra 4. yüzyıldan itibaren Anadolu’da artan nüfus ve üretimle birlikte Syedra’nın bu ticaret ağında önemli bir rol üstlendiği ifade ediliyor.
Antik Üretim Süreci Ziyaretçilere Gösterilecek
2024 yılında kentin güneybatı caddesinde, taşları ve ekipmanları neredeyse tamamen özgün haliyle korunmuş bir zeytinyağı işliği tespit edildi. Büyük depolama kapları (pitoslar), pres mekanizmaları ve üretim alanlarıyla bu işlik, restore edilerek ziyaretçilere açık bir “antik üretim alanı” haline getirildi.
Tamamlandığında ziyaretçiler, zeytinin nasıl kırıldığını, preslendiğini ve yağın hangi aşamalardan geçerek depolandığını görsel anlatımlar ve bilgilendirme panoları eşliğinde izleyebilecek.
